Wystawa Straty wojenne: pałac w Nawrze i jego zbiory

materiały Kujawsko-Pomorskiego Centrum Dziedzictwa w Toruniu

Do 22 marca 2024 r. w Galerii „Stara Szopa” w Grzywnie oglądać można wystawę poświęconą zbiorom w pałacu w Nawrze, które zostały zagrabione w okresie okupacji. Ekspozycja dostępna jest w godzinach otwarcia biblioteki po wcześniejszym kontakcie telefonicznym z Filią Biblioteki Samorządowej w Grzywnie pod numerem 56 675 72 72.

Celem wystawy jest prezentacja dorobku rodzin Kruszyńskich i Sczanieckich, które mieszkały w pałacu w Nawrze. Pokazane zostały także efekty badań wykonanych w ramach projektu „Badania strat wojennych kolekcji prywatnej – pałac w Nawrze”, podczas których sporządzona została ewidencja pałacowych zbiorów oraz dokonano próby odnalezienia ich we współczesnym świecie.

Wystawa poświęcona zbiorom pałacu w Nawrze została opracowana w ramach zadania z programu rządowego „Badania strat wojennych” ze środków finansowych Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji i Kultury oraz z budżetu Samorządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego.

galeria zdjęć z wystawy w toruniu:

Pałac w Nawrze – rys historyczny

Klasycystyczny pałac w Nawrze zbudowany został na przełomie XVIII i XIX w. dla Konstantego Kruszyńskiego według projektu wybitnego architekta Hilarego Szpilowskiego. Później przeszedł w ręce rodziny Sczanieckich. Był ważnym dla Pomorza Nadwiślańskiego ośrodkiem politycznym, społecznym i kulturalnym. Mieściła się w nim także biblioteka, jedna z największych na terenie Pomorza.

Upadek pałacu rozpoczął się wraz z początkiem II wojny światowej. Niemcy zajęli go w 1940 r., a rodzina Sczanieckich została wysiedlona do Chełmży.

Po zakończeniu wojny pałac w Nawrze należał do Uniwersytetu im. Mikołaja Kopernika w Toruniu, do PGRu, a od 1974 r. do Zakładu Doświadczalnego Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin. Do prawowitych spadkobierców wrócił w 2018 r., którzy zdecydowali się na przekazanie obiektu w ręce samorządu województwa kujawsko-pomorskiego z przeznaczeniem na utworzenie Muzeum Ziemiaństwa im. rodziny Sczanieckich w Nawrze. Nad pracami rewitalizacyjnymi czuwa od 2021 r. Kujawsko-Pomorskie Centrum Dziedzictwa w Toruniu.